Gisteren verscheen het rapport dat de Utrechtse Rekenkamer (samen met de Rekenkamers uit de andere drie grote steden) heeft opgesteld over het beleid rond luchtkwaliteit. Na de zomer zal het Rekenkamerrapport in de gemeenteraad worden besproken. Ook de uitkomsten van de NSL-monitor 2010, de we onlangs ontvingen, bespreken we na de zomer met het college. Daaraan voorafgaand, aanstaande donderdagavond, spreekt de commissie stad en ruimte op verzoek van de PvdA al over de relatie tussen luchtkwaliteit en verkeersgegevens. Hieronder geeft de PvdA-fractie alvast haar eerste reactie.

Het rapport van de Rekenkamer biedt volgens de PvdA goede handvatten om de luchtkwaliteit in Utrecht verder te verbeteren. Het rapport bevestigt volgens PvdA-raadslid Ruben Post weer eens dat nog veel nodig is om de doelen voor 2015 uit het Nationaal Samenwerkingsverband Luchtkwaliteit (NSL) te halen. Post: 'Verbetering van de luchtkwaliteit is volgens de PvdA hard nodig om Utrecht gezonder, leefbaarder en bereikbaarder te maken.'

De Rekenkamer constateert terecht dat effecten op de gezondheid nog niet voldoende zijn verankerd in het luchtkwaliteitsbeleid. Het college kondigt in zijn reactie aan de indicator gezondheid op te nemen in de Programmabegroting 2012 en de samenwerking met de GG&GD op dit punt te verbeteren. De PvdA wil graag met het college en de andere raadsfracties in debat hoe gezondheidseffecten beter in beeld kunnen worden gebracht en wat de rol van de Utrechtse GG&GD daarbij kan zijn.

De Rekenkamer adviseert in zijn rapport ook om in plaats van absolute grenswaarden bandbreedtes te hanteren bij het halen van de EU-normen en daarbij veiligheidshalve te streven naar de onderkant van de bandbreedtes. Het college neemt terecht afstand van de conclusie van de Rekenkamer dat de wijze waarop Utrecht omgaat met de onzekerheden de belangrijkste oorzaak is voor het risico van het niet halen van de doelen. Dat risico is immers gelegen in het verkeer en andere vervuilende bronnen. Dat neemt niet weg dat de PvdA van het college wil weten waarom toch niet voor deze bandbreedtes wordt gekozen. Zo kunnen bijvoorbeeld, zoals de Rekenkamer schrijft, de 'bijna-knelpunten' voor de luchtkwaliteit (locaties die nog net onder de grenswaarde zitten) in beeld worden gebracht en indien nodig van maatregelen worden voorzien.

Daarnaast dringt de Rekenkamer aan op meer zicht en betere sturing op de resultaten van de maatregelen die Utrecht heeft voorgesteld in het Actieprogramma Luchtkwaliteit (ALU). Daarmee kan ook de informatievoorziening aan de raad worden verbeterd. De PvdA wil van het college weten hoe het deze sturing, ook in organisatorische zin, wil verbeteren.

Net als de Rekenkamer is de PvdA-fractie enigszins verbaasd over de reactie van het college waarin het Utrechtse beleid vooral als uitvoering van het NSL wordt gekenschetst. Dit college heeft immers ook stevige eigen ambities op het gebied van bereikbaarheid en luchtkwaliteit. Denk aan het in het collegeprogramma opgenomen halveren van de groei van het autoverkeer. Dat schept volgens de PvdA de dure plicht om goed bij te houden hoe de luchtkwlaiteit in de stad zich ontwikkelt en zonodig bij te sturen.
De PvdA heeft in dit kader al herhaaldelijk gevraagd wanneer de raad het ambitiedocument verkeer, inclusief de aanpak voor de bereikbaarheid van Utrecht-West, kan verwachten. De PvdA rekent erop dat dit, zoals eerder toegezegd, nog voor het zomerreces gebeurt.