De ouderengroep van de PvdA-Utrecht is het jaar begonnen met een boeiende themamiddag over de Europese Unie. Op 7 januari sprak de groep met Jan Cremers, de Utrechtse nummer 9 op de kandidatenlijst van de PvdA.
Aan de orde kwamen de hoopvolle verwachtingen die de oudere generatie altijd heeft gekoesterd bij de Europese samenwerking: nooit meer oorlog en samenwerking op het Europese continent tussen landen die voorheen eeuwen in onderlinge gewapende strijd hebben geleefd. De hoop op een grotere sociale rechtvaardigheid en op het verbeteren van de rechten van burgers in enkele Europese landen waar tot ver na de tweede oorlog nog dictatoriale regimes aan de macht waren speelden een belangrijke rol bij het vinden van steun voor meer Europese samenwerking.

Jan Cremers gaf een schets van de ontwikkeling sedert midden jaren tachtig: de eerste uitbreiding van de Europese Gemeenschap, het slechten van de binnengrenzen, het vrije verkeer van kapitaal, producten, diensten en mensen. Maar, de invoering van de Euro en de steeds verdere gaande liberalisering, van wat inmiddels de Europese Unie heet, heeft ook zijn schaduwzijden.

Hij gaf enkele voorbeelden waaruit blijkt dat de Europese samenwerking in eerste instantie toch nog steeds een economisch project is; de bereidheid meer prioriteit te geven aan sociale vraagstukken of aan een goed milieubeleid is lang niet altijd aanwezig. Steeds weer blijkt dat sprake is van een democratisch tekort: het Europees parlement heeft te weinig bevoegdheden om parlementaire controle uit te oefenen en het toezicht van de nationale parlementen op beslissingen die in de Europese ministerraden worden genomen is gebrekkig. Mede daardoor komt het vaak niet tot beleid dat nodig is om de gevolgen van bijvoorbeeld het vrije verkeer van werknemers in goede banen te leiden.

Het laatste deel van de discussie betrof de uitbreiding van de Europese Unie met 10 nieuwe landen; verschillende deelnemers spraken de vrees uit dat met deze uitbreiding de verdere verdieping van de Europese samenwerking tot stilstand komt. Jan Cremers berichtte hierbij over een Europees onderzoek dat hij heeft geleid waaruit blijkt dat in Centraal en Oost-Europa elk sociaal vangnet ontbreekt om de gevolgen van de drastische liberalisering op te vangen. Vooral de oudere generatie in deze landen ondervindt grote negatieve gevolgen van de vrijmaking van de markten.

De conclusie van de bijeenkomst was dat niet het waarschuwende vingertje noodzakelijk is maar actieve Nederlandse inmenging in en buiten de Europese instellingen.

Voor meer informatie kunt u terecht bij de verschillende werkgroepen.